🌦️ Meteorologia dla Żeglarzy

Prognozowanie pogody, fronty atmosferyczne, skala Beauforta, chmury i zjawiska atmosferyczne. Bezpieczne planowanie rejsu.

Wizualna Skala Beauforta

0
Cisza
0-1 km/h
1
Powiew
1-5 km/h
2
Słaby
6-11 km/h
3
Łagodny
12-19 km/h
4
Umiarkowany
20-28 km/h
5
Dość silny
29-38 km/h
6
Silny
39-49 km/h
7
Bardzo silny
50-61 km/h
8
Sztorm
62-74 km/h
9
Silny sztorm
75-88 km/h
10-11
Gwałtowny
89-117 km/h
12
Huragan
>118 km/h

Rękaw Wiatru i Określanie Prędkości

Jak czytać rękaw wiatru?

0-3 węzły
Rękaw opada
Cisza / Powiew
7-10 węzłów
Rękaw pod 45°
Łagodny wiatr
15+ węzłów
Rękaw poziomo
Silny wiatr
25+ węzłów
Rękaw sztywny, faluje
Sztorm!
Reguła pięciu pasków: Standardowy rękaw lotniczy ma 5 pasków. Każdy uniesiony pasek = ~3 węzły. Wszystkie 5 pasków poziomo = 15+ węzłów.

Określanie Prędkości Wiatru na Morzu

Stan Morza (Skala Beauforta)

0-2 Bft Gładkie lub lekkie zmarszczki 3-4 Bft Małe fale, białe grzbiety 5-6 Bft Umiarkowane fale, piana 7+ Bft Wysokie fale, grzebienie łamią się
  • Białe grzbiety pojawiają się od ~3 Bft
  • Smugi piany wzdłuż wiatru od ~6 Bft
  • Bryzgi unoszące się od ~7 Bft

Inne Wskaźniki Prędkości Wiatru

Dym z komina:
0 Bft 2 Bft 4+ Bft
Flaga na maszcie:
Słaby Umiarkowany Silny (faluje)
Na lądzie: Obserwuj drzewa - liście szumią od 3 Bft, gałęzie się ruszają od 4 Bft, całe drzewa się kołyszą od 6 Bft.

Układy Ciśnienia

W
Wyż (Antycyklon)
Dobra pogoda, słabe wiatry
Wiatr zgodnie ze wskazówkami zegara
N
Niż (Cyklon)
Zła pogoda, silne wiatry
Wiatr przeciwnie do wskazówek

Tendencja Ciśnienia

⬇⬇
> 3 hPa / 3h
Zbliża się sztorm!
1-3 hPa / 3h
Pogorszenie pogody
Stabilne
Bez zmian
1-3 hPa / 3h
Poprawa pogody
⬆⬆
> 3 hPa / 3h
Szybka poprawa

Fronty Atmosferyczne

Zimne
powietrze
Ciepłe
powietrze
Front Ciepły
  • Powolne nadchodzenie (kilkaset km)
  • Chmury warstwowe (Ci, Cs, As, Ns)
  • Długotrwałe, miarowe opady
  • Stopniowe ocieplenie
  • Wiatr skręca w prawo
Zimne
powietrze
Ciepłe
powietrze
Front Chłodny ⚠️
  • Gwałtowne nadejście!
  • Chmury burzowe (Cb)
  • Intensywne, krótkie opady
  • Szkwały do 12 B!
  • Burze, grzmoty, grad

Typy Chmur

Cirrus
Ci - pierzaste
6-12 km
Delikatne włókna, zwiastun zmiany pogody
Cirrostratus
Cs - pierzasto-warstwowe
6-12 km
Halo wokół słońca, front ciepły nadchodzi
Altocumulus
Ac - średnie kłębiaste
2-6 km
"Baranie runo" - często przed burzą
Altostratus
As - średnie warstwowe
2-6 km
Szare, przesłaniają słońce, opady możliwe
Nimbostratus
Ns - deszczowe warstwowe
0-3 km
Ciemne, ciągłe opady deszczu lub śniegu
Cumulus
Cu - kłębiaste
0.5-3 km
Ładna pogoda, "wata cukrowa"
Cumulonimbus
Cb - burzowe
0.5-15 km
Burze, grzmoty, silne opady
NIEBEZPIECZNE!
Stratus
St - warstwowe niskie
0-2 km
Szara zasłona, mżawka, mgła

1. Skala Beauforta

Skala Beauforta to 12-stopniowa skala służąca do określania siły wiatru na podstawie jego wpływu na powierzchnię morza.

B Nazwa m/s km/h Stan morza
0Cisza0-0.20-1Morze gładkie jak lustro
1Powiew0.3-1.51-5Zmarszczki na wodzie
2Słaby wiatr1.6-3.36-11Małe fale, grzbiety szkliste
3Łagodny wiatr3.4-5.412-19Fale z grzywami piankowymi
4Umiarkowany5.5-7.920-28Małe fale, liczne grzywy
5Dość silny8.0-10.729-38Umiarkowane fale, dużo grzyw
6Silny wiatr10.8-13.839-49Duże fale, piana, bryzgi
7Bardzo silny13.9-17.150-61Wysokie fale, smugi piany
8Sztorm17.2-20.762-74Bardzo wysokie fale
9Silny sztorm20.8-24.475-88Wysokie fale, ograniczona widoczność
10Bardzo silny sztorm24.5-28.489-102Bardzo wysokie fale, biała piana
11Gwałtowny sztorm28.5-32.6103-117Wyjątkowo wysokie fale
12Huragan>32.7>118Powietrze pełne piany i bryzgów

Dla żeglarzy

0-4 B - komfortowe żeglowanie
5-6 B - wymagające warunki, refowanie żagli
7+ B - warunki sztormowe, tylko dla doświadczonych

2. Ciśnienie atmosferyczne

Ciśnienie atmosferyczne to jeden z najważniejszych wskaźników pogody. Mierzone jest w hektopaskalach (hPa) lub milibarach (mbar). Normalne ciśnienie to około 1013 hPa.

Wyże i niże

Kierunek wiatrów

Na półkuli północnej:

  • Wyż - wiatr wieje zgodnie z ruchem wskazówek zegara
  • Niż - wiatr wieje przeciwnie do ruchu wskazówek zegara

Tendencja ciśnienia

ZmianaTempoZnaczenie
Spadek > 3 hPa/3hSzybkiZbliża się niż, możliwy sztorm
Spadek 1-3 hPa/3hUmiarkowanyPogorszenie pogody
Stabilne-Bez zmian
Wzrost 1-3 hPa/3hUmiarkowanyPoprawa pogody
Wzrost > 3 hPa/3hSzybkiSzybka poprawa

3. Fronty atmosferyczne

Front ciepły

Ciepłe powietrze wspina się nad chłodne. Charakteryzuje się:

Front chłodny

Niebezpieczny dla żeglarzy!

Chłodne powietrze gwałtownie wypiera ciepłe. Charakteryzuje się:

  • Gwałtowne nadejście
  • Chmury kłębiaste (Cb - cumulonimbus)
  • Intensywne, krótkotrwałe opady
  • Gwałtowne szkwały (nawet do 12 B!)
  • Burze, grzmoty, grad
  • Nagły spadek temperatury
  • Wiatr skręca w prawo i wzmaga się

4. Chmury

Podział chmur wg wysokości

PiętroWysokośćRodzaje
Wysokie6-12 kmCirrus (Ci), Cirrostratus (Cs), Cirrocumulus (Cc)
Średnie2-6 kmAltostratus (As), Altocumulus (Ac)
Niskie0-2 kmStratus (St), Stratocumulus (Sc), Nimbostratus (Ns)
Rozwój pionowy0-12 kmCumulus (Cu), Cumulonimbus (Cb)

Chmury burzowe (Cumulonimbus)

Chmury Cb mogą sięgać od 500 m do 15 km wysokości. Towarzyszą im:

5. Sygnały zmiany pogody

Oznaki pogorszenia pogody

  • Krwistoczerwony lub ciemnożółty wschód słońca
  • Warstwa ciemnych chmur nad horyzontem
  • Spadek ciśnienia atmosferycznego
  • Wzrost siły wiatru wieczorem i w nocy
  • Halo (pierścienie) wokół Słońca lub Księżyca
  • Nagła zmiana kierunku wiatru
  • Tęcza w godzinach porannych
  • Duszne, parne powietrze

Oznaki dobrej pogody

  • Czysty, jasny widnokrąg
  • Wiatr nasilający się około południa i słabnący wieczorem
  • Zanikanie chmur kłębiastych pod wieczór
  • Utrzymywanie się lub wzrost ciśnienia
  • Czerwony zachód słońca
  • Rosa poranna
  • Tęcza wieczorem

6. Źródła prognoz pogody

Modele prognostyczne

Usługi dla żeglarzy

🧪 Sprawdź swoją wiedzę

1 / 8